Piano het ultieme muziekinstrument

Ja ik hoor je denken, wij van WC-eend adviseren WC-eend. Een klein beetje is dat ook wel waar, piano spelen en bijvoorbeeld toonladders oefenen hebben op mij een zelfde heilzame uitwerking als meditatie of yoga voor anderen kunnen hebben. Er heerst een misvatting bij beginnende muzikanten over toonladders oefenen, het zou saai zijn en niet duidelijk waarom je dat nou zou moeten oefenen tot in den treuren.

Die ladders zijn de bouwstenen van onze westerse muziekcultuur en de onderliggende structuur is zo mooi en duidelijk. Heel, heel, half, heel, heel, heel, half. De majeur-ladder ontleedt. 1-1-1/2-1-1-1-1/2 waar gaat dat dan weer over?

Ga het nu uitleggen, er was een tijd dat Italië de culturele hoofdstad vormde van Europa.

In de muziek werden de afstanden tussen de onderlinge noten (intervallen) aangeduid middels de Italiaanse rangtelwoorden, eerste, tweede, derde, vierde, vijfde, zesde, zevende en achtste. In het Italiaans: Primo, Secondo, Tertzo, Quarto, Quinto, Sesto, Séttimo, Ottavo. En in het Nederlands is dat geworden: Prime, Secunde, Terts, Kwart, Kwint, Sext, Septime en Octaaf.

Het interval genaamd Secunde is er in twee varianten, een hele en een halve, van C naar D op de piano daar zit een zwarte toets tussen, dat noemen we een hele seconde. Van C naar C#/Db (de direct rechts van de C zittende zwarte toets op de piano) noemen we een halve seconde. Wanneer we alle witte toetsen vanaf C tot de volgende C rechts, achter elkaar spelen en analyseren dan zien we de eerder genoemde formule van heel, heel, half, heel, heel, heel, half weer terugkomen. Van C naar D daar zit een zwarte toets tussen, van D naar E ook een zwarte toets. Van E naar F daar zit niets tussen, dus dat noemen we een half. Van F naar G zit een zwarte tussen, evenals van G naar A en van A naar B, ook allebei weer heel. En tot slot van B naar C, daar zit niets tussen dus een halve.

Zie daar, het is alleen maar mogelijk met een instrument als de piano om dit ontzettende belangrijke stukje basis muziektheorie uit te leggen aan een leek op dit gebied. Er is geen enkel instrument zo duidelijk als de piano. Naast de Seconde heeft ook de Terts een kleine en een grote variant. De grote terts (van C naar E) noemen we een majeur interval en de kleine terts (van C naar Eb) is mineur. Alle akkoorden (drie- of meerdere tonen tegelijkertijd klinkend) zijn opgebouwd uit kleine en grote tertsen gestapeld.

De meest eenvoudige wijze om akkoorden te leren spelen en zelf te bouwen is door de majeur-ladder cijfermatig te benaderen. Wanneer je alle witte toetsen van C naar B een nummer geeft met een Romeins cijfer dan zou je dus in plaats van C,D,E,F,G,A,B het volgende krijgen: I,II,III,IV,V,VI en VII. Dit zijn toontrappen om opeenvolgingen van samenklanken (akkoorden) makkelijk te kunnen onthouden, en in iedere gewenste toonaard te kunnen spelen. Je zou dit systeem ook wel kunnen omschrijven als bandjes-taal. Het wordt bij jazzmuzikanten over de hele wereld aangeleerd op deze manier.

De akkoorden (vierklanken) van de C-majeur ladder op een rij. C-E-G-B is de eerste trap (I) en dat akkoord noemen we C-majeur zeven. (Cmaj7). D-F-A-C is de tweede trap (II) en die noemen we D-mineur zeven (Dmin7). E-G-B-D heet een E-mineur zeven (Emin7) en is de derde trap (III) van de C-majeur ladder. F-A-C-E is de vierde trap (IV) en heet een F-majeur zeven akkoord (Fmaj7). G-B-D-F heet een G zeven (G7) en is de vijfde trap (V) van C. De zesde trap (VI) is A-C-E-G en heet een A-mineur zeven akkoord (Amin7), en tot slot de zevende trap (VII), B-D-F-A, en dat is een B-mineur zeven mol vijf, oftewel (Bmin7b5). De kwint (vijfde) in dat laatste akkoord is verminderd, normaal zit er in een B mineur een F#, dat is hier niet het geval want er zit een F in.

Wat belangrijk is om te snappen is dat het altijd dezelfde opeenvolging van majeur en mineur akkoorden is wanneer je de vierklanken van een majeur-ladder achter elkaar speelt. Oefen deze vierklanken in alle omkeringen en varianten met zowel je rechter als je linker hand. De bouwstenen van de muziek heb je nu binnen handbereik. Veel plezier ermee, meer volgt snel.

Ik ben uitvoerend en docerend musicus en geef muziekonderwijs voor het bespelen van piano, orgel, keyboard en/of accordeon. Woon nu nog in het havenkwartier van Scheveningen. Produceer educatieve muziek-video's en geniet van het leven (zo veel als mogelijk in deze snel veranderende tijd). Oh ja, ik ben een overtuigd en actief lid van de Piratenpartij. Kom aan boord via deze link: https://bit.ly/3gKFdNZ

Tagged with: , , , ,
Geplaatst in Muziektheorie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: